اسلام شیعه در افغانستان

اسلام شیعه توسط اقلیت قابل توجهی از جمعیت در افغانستان تمرین می شود.^[1]EnglishShia Islam is practiced by a significant minority of the population in Afghanistan.پښتوشیعه اسلام په افغانستان کې د نفوس د پام وړ اقلیت لخوا تمرین کیږي.دریاسلام شیعه توسط اقلیت قابل توجهی از جمعیت در افغانستان تمرین می شود. یک نظرسنجی در سال ۲۰۲۱ توسط مرکز تحقیقات پیو تخمین زده است که ۱۰-۱۵٪ افغان ها از اسلام شیعه پیروی می کنند.^[1]^[2]^[3]EnglishA 2021 survey by Pew Research Center estimated that 10-15% of Afghans followed Shia Islam.پښتود پیو څیړنیز مرکز لخوا د ۲۰۲۱ سروې اټکل شوی چې د ۱۰-۱۵٪ افغانان شیعه اسلام تعقیبوي.درییک نظرسنجی در سال ۲۰۲۱ توسط مرکز تحقیقات پیو تخمین زده است که ۱۰-۱۵٪ افغان ها از اسلام شیعه پیروی می کنند. اکثریت این تمرین کنندگان دوازده گانه اند.^[1]^[7]EnglishThe majority of these practitioners are Twelvers.پښتود دې تمرین کونکو اکثریت دولس کلن دي.دریاکثریت این تمرین کنندگان دوازده گانه اند. در این شاخه، جانشینی مذهبی برای هویت ایمان اساسی در نظر گرفته می شود.^[11]^[12]EnglishWithin this branch, religious succession is considered basic to the identity of the faith.پښتوپه دې څانګه کې، مذهبي بریالیتوب د عقیدې د هویت لپاره بنسټیز ګڼل کیږي.دریدر این شاخه، جانشینی مذهبی برای هویت ایمان اساسی در نظر گرفته می شود. شیعه های امامی دوازده امام متوالی را می شناسند که از علی شروع می شوند.^[12]^[13]EnglishThe Imami Shia recognize twelve successive Imams, beginning with Ali.پښتوامام شیعه د علي په پیل کې دولس پرله پسې امامونه پیژني.دریشیعه های امامی دوازده امام متوالی را می شناسند که از علی شروع می شوند. سایر گروه های شیعه در این کشور شامل اسماعیلی ها هستند.^[1]^[2]EnglishOther Shia groups in the country include Isma'ilis.پښتوپه هیواد کې د شیعه ګانو نورو ډلو کې اسماعیلیان شامل دي.دریسایر گروه های شیعه در این کشور شامل اسماعیلی ها هستند. اسماعیلی ها، که بعضی اوقات به آن ها "هفتگان" می گویند، نماینده دیگر جامعه بزرگ شیعه در افغانستان هستند.^[12]^[13]EnglishIsma'ilis, sometimes called the Seveners, represent the other major Shia community in Afghanistan.پښتواسماعیلیان، چې ځینې وختونه د اوو کسانو په نامه یادېږي، په افغانستان کې د شیعه ګانو د یوې بلې لویې ټولنې استازیتوب کوي.دریاسماعیلی ها، که بعضی اوقات به آن ها "هفتگان" می گویند، نماینده دیگر جامعه بزرگ شیعه در افغانستان هستند. پیر یا رهبر اسماعیلی های افغان از خانواده سید کایان است که در نزدیکی دوشی واقع شده است.^[14]^[18]^[19]EnglishThe pir or leader of Afghan Isma'ilis comes from the Sayyid family of Kayan, located near Doshi.پښتود افغان اسماعیلیانو پیر یا مشر د کایان د سید کورنۍ څخه راځي، چې دوشي ته نږدې موقعیت لري.دریپیر یا رهبر اسماعیلی های افغان از خانواده سید کایان است که در نزدیکی دوشی واقع شده است. گسترش این ایمان در دوران امویان و عباسی ها اتفاق افتاد زیرا علوی ها به سال خراسان مهاجرت کردند.^[2]EnglishThe spread of the faith occurred during the Umayyad and Abbasid periods as the Alawids migrated to Khorasan.پښتود عقیدې خپریدل د امویانو او عباسیانو دورې په جریان کې پیښ شوي کله چې علویان خراسان ته کډه شوي.دریگسترش این ایمان در دوران امویان و عباسی ها اتفاق افتاد زیرا علوی ها به سال خراسان مهاجرت کردند. ظهور شیعیت در مناطق جنوبی کشور تحت تاثیر حکومت سلسله صفویان در قرن شانزدهم بود.^[2]^[4]EnglishThe arrival of Shi'ism in the southern regions of the country was influenced by the rule of the Safavid dynasty during the 16th century.پښتود هیواد په سویلي سیمو کې د شیعه ګانو راتګ د ۱۶ پیړۍ په جریان کې د صفویانو سلطنت لخوا اغیزمن شوی و.دریظهور شیعیت در مناطق جنوبی کشور تحت تاثیر حکومت سلسله صفویان در قرن شانزدهم بود. امامت دوازده امام یک اصل اساسی شیعه های دوازده گانه است که با مرگ پیامبر اسلام در سال ۱۱ هجری آغاز می شود.^[15]EnglishThe Imamat of the twelve Imams is a fundamental principle of Twelver Shi'ism, beginning with the death of the Prophet Muhammad in 11 AH.پښتود دولسو امامانو امامت د دولسو شیعه ګانو بنسټیز اصل دی، چې په ۱۱ هجري کې د پیغمبر محمد له مړینې سره پیل کیږي.دریامامت دوازده امام یک اصل اساسی شیعه های دوازده گانه است که با مرگ پیامبر اسلام در سال ۱۱ هجری آغاز می شود. اسامی این دوازده امام به عنوان جانشین های معنوی و سیاسی پیامبر در نظر گرفته شده است.^[16]EnglishThe names of these twelve Imams are considered the spiritual and political successors of the prophet.پښتود دې دولسو امامانو نومونه د پیغمبر روحاني او سیاسي جانشینان ګ په پام کې نیول شويل کیږي.دریاسامی این دوازده امام به عنوان جانشین های معنوی و سیاسی پیامبر در نظر گرفته شده است. در این دوره، منطقه قندهار اغلب به عنوان یک منطقه درگیری بین صفویان شیعه و مغول های سنی عمل می کرد.^[4]EnglishDuring this period, the Kandahar region frequently served as a conflict zone between the Shia Safavids and the Sunni Mughals.پښتود دې دورې په جریان کې، د کندهار سیمه ډیری وختونه د شیعه صفویانو او سني مغلو ترمینځ د شخړې سیمې په توګه کار کوه.دریدر این دوره، منطقه قندهار اغلب به عنوان یک منطقه درگیری بین صفویان شیعه و مغول های سنی عمل می کرد. گسترش شیعه گرایی نیز با دوره ایلهانی ها مرتبط بود.^[2]^[20]EnglishThe spread of Shi'ism was also associated with the period of the Ilkhanids.پښتود شیعیت خپریدل هم د الخانیانو دورې سره تړاو لري.دریگسترش شیعه گرایی نیز با دوره ایلهانی ها مرتبط بود.

نفوذ صفوی ها و درگیری ها

سلسله صفوی ها نقش مهمی در گسترش اسلام شیعه در داخل افغانستان ایفا کردند.^[2]^[4]EnglishThe Safavid dynasty played a significant role in the expansion of Shia Islam within Afghanistan.پښتود صفویانو سلسله په افغانستان کې د شیعه اسلام په پراختیا کې مهم رول ولوباوه.دریسلسله صفوی ها نقش مهمی در گسترش اسلام شیعه در داخل افغانستان ایفا کردند. تا سال ۱۷۰۹ که میر وایس هوتک افغان ها را آزاد کرد، منطقه قندهار اغلب یک میدان نبرد بین صفوی ها و امپراطوری مغول بود.^[4]EnglishUntil 1709, when Mir Wais Hotak liberated the Afghans, the area of Kandahar was often a battleground between the Safavids and the Mughal Empire.پښتوتر ۱۷۰۹ کال پورې، کله چې میر وایس هوتک افغانان ازاد کړل، د کندهار کال سیمه اکثرا د صفویانو او مغلو امپراتورۍ کال ترمنځ د جګړې ډګر و.دریتا سال ۱۷۰۹ که میر وایس هوتک افغان ها را آزاد کرد، منطقه قندهار اغلب یک میدان نبرد بین صفوی ها و امپراطوری مغول بود. تحت حکومت عبدالرحمن خان (۱۸۸۰ تا ۱۹۰۱)، مسلمانان شیعه (به ویژه هزاره ها) تحت آزار شدید و کشتار شدید قرار گرفتند.^[2]EnglishUnder the rule of Abdur Rahman Khan (1880-1901), Shia Muslims (particularly the Hazaras) were subjected to severe persecution and killings.پښتود عبدالرحمن خان (۱۸۸۰ تر ۱۹۰۱) د واکمنۍ لاندې، شیعه مسلمانان (په ځانګړي توګه هزاره ګان) د سخت ظلم او وژنو سره مخ شوي.دریتحت حکومت عبدالرحمن خان (۱۸۸۰ تا ۱۹۰۱)، مسلمانان شیعه (به ویژه هزاره ها) تحت آزار شدید و کشتار شدید قرار گرفتند. در این مدت، خودمختاری این گروه ها لغو شد.^[2]EnglishDuring this time, the autonomy of these groups was revoked.پښتود دې وخت په جریان کې، د دې ډلو خپلواکي لغوه شوه.دریدر این مدت، خودمختاری این گروه ها لغو شد.

جمعیت شناسی و هویت هزاره ها

مردم هزاره ها بزرگترین گروه قومی شیعه در افغانستان را تشکیل می دهند.^[2]^[3]EnglishThe Hazara People constitute the largest Shia ethnic group in Afghanistan.پښتوهزاره ګانو خلک په افغانستان کې ترټولو لویه شیعه توکمیز ډله تشکیلوي.دریمردم هزاره ها بزرگترین گروه قومی شیعه در افغانستان را تشکیل می دهند. ممکن است که بیشتر هزاره ها در اوایل قرن شانزدهم در سال های اولیه سلسله صفویان اسلام شیعه را پذیرفته باشند.^[1]EnglishIt is possible that most Hazaras adopted Shia Islam in the early 16th century during the initial years of the Safavid dynasty.پښتودا امکان لري چې ډیری هزاره ګانو د صفویانو د سلطنت په لومړیو کلونو کې د شپاړسمې پیړۍ په پیل کې شیعه اسلام غوره کړ.دریممکن است که بیشتر هزاره ها در اوایل قرن شانزدهم در سال های اولیه سلسله صفویان اسلام شیعه را پذیرفته باشند. سایر جوامع شیعه شامل قزلباش، سادات و گروه های خاصی از تاجیک ها، بلوچ ها و پشتون ها هستند.^[1]^[2]EnglishOther Shia communities include the Qizilbash, the Sadat, and certain groups of Tajiks, Baluchs, and Pashtuns.پښتونورو شیعه ټولنو کې قزلباش، سادات، او د تاجکانو، بلوچانو او پښتنو ځینې ډلې شاملې دي.دریسایر جوامع شیعه شامل قزلباش، سادات و گروه های خاصی از تاجیک ها، بلوچ ها و پشتون ها هستند. قزلباش های شیعه در افغانستان عمدتاً در مناطق شهری مانند کابل، قندهار یا هرات زندگی می کنند.^[1]EnglishShia Qizilbash in Afghanistan primarily live in urban areas such as Kabul, Kandahar, or Herat.پښتوپه افغانستان کې شیعه قیزیلباش په عمده توګه په ښاري سیمو لکه کابل، کندهار، یا هرات کې ژوند کوي.دریقزلباش های شیعه در افغانستان عمدتاً در مناطق شهری مانند کابل، قندهار یا هرات زندگی می کنند. بعضی از اعضای این گروه از نسل سربازانی هستند که در سال نادیر شاه به عقب مانده اند.^[1]EnglishSome members of this group are descendants of troops left behind by Nadir Shah.پښتود دې ډلې ځینې غړي د هغو عسکرو اولادونه دي چې د نادیر شاه لخوا شاته پاتې شوي دي.دریبعضی از اعضای این گروه از نسل سربازانی هستند که در سال نادیر شاه به عقب مانده اند. دیگران در زمان حکومت زمان شاه دورانی به این کشور آورده شدند.^[1]EnglishOthers were brought to the country during the rule of Zaman Shah Durrani.پښتونور د زمان شاه دراني د واکمنۍ پر مهال هیواد ته راوړل شوي.دریدیگران در زمان حکومت زمان شاه دورانی به این کشور آورده شدند. علاوه بر این، پارسیبان های هرات نیز جمعیت قابل توجهی شیعه را نمایندگی می کنند.^[5]EnglishAdditionally, the Parsibanans of Herat also represent a significant Shia population.پښتوسربیره پردې، د هرات پارسیبان هم د پام وړ شیعه نفوس نمایندګي کوي.دریعلاوه بر این، پارسیبان های هرات نیز جمعیت قابل توجهی شیعه را نمایندگی می کنند. تاجیک های غربی هرات و ولایت فرا نیز یک جمعیت مهم دوازده گانه را نمایندگی می کنند.^[1]EnglishThe Tajiks of western Herat and Farah Province also represent a significant Twelver population.پښتود لویدیځ هرات او فراه ولایت تاجکان هم د پام وړ دولس نفوس استازیتوب کوي.دریتاجیک های غربی هرات و ولایت فرا نیز یک جمعیت مهم دوازده گانه را نمایندگی می کنند.

هزاره ها در طول دوره های مختلف با آزار و اذیت سیستماتیک مواجه شده اند.^[1]^[8]EnglishHazaras have faced systemic persecution throughout various periods.پښتوهزاره ګان د مختلفو دورو په اوږدو کې د سیسټم تعقیب سره مخ شوي دي.دریهزاره ها در طول دوره های مختلف با آزار و اذیت سیستماتیک مواجه شده اند. در سال ۱۸۹۳، بیش از نیمی از جمعیت هزاره ها قتل عام شدند.^[5]^[8]EnglishIn 1893, more than half of the Hazara population was massacred.پښتوپه ۱۸۹۳ کې، د هزاره نفوس نیمایي څخه ډیر په ډله ایز ډول وژل شوي.دریدر سال ۱۸۹۳، بیش از نیمی از جمعیت هزاره ها قتل عام شدند. برخی تخمین ها نشان می دهد که مسلمانان شیعه بین ۲۵ تا ۳۰ درصد از جمعیت افغانستان را تشکیل می دهند.^[17]EnglishSome estimates suggest that Shia Muslims constitute between 25 and 30 percent of the population of Afghanistan.پښتوځینې اټکلونه ښیي چې شیعه مسلمانان د افغانستان د نفوس له ۲۵ څخه تر ۳۰ سلنې پورې جوړوي.دریبرخی تخمین ها نشان می دهد که مسلمانان شیعه بین ۲۵ تا ۳۰ درصد از جمعیت افغانستان را تشکیل می دهند. در دهه های اخیر، هزاره ها با تبعیض قومی، آزار و اذیت مذهبی، حملات تروریستی سازمان یافته و بازداشت های خودسرانه مواجه شده اند.^[1]^[9]EnglishIn recent decades, Hazaras have faced ethnic discrimination, religious persecution, organized terrorist attacks, and arbitrary arrests.پښتوپه وروستیو لسیزو کې، هزاره ګان د توکمیز تبعیض، مذهبي ځورونې، تنظیم شوي ترهګریزو بریدونو، او غیرقانوني توقیفونو سره مخ شوي دي.دریدر دهه های اخیر، هزاره ها با تبعیض قومی، آزار و اذیت مذهبی، حملات تروریستی سازمان یافته و بازداشت های خودسرانه مواجه شده اند. آنها همچنین مصادره زمین، حاشیه گذاری اقتصادی و جابجایی اجباری از مناطق مانند ولایت غزنی و دایکوندی را تجربه کرده اند.^[1]^[21]EnglishThey have also experienced land seizures, economic marginalization, and forced displacement from regions such as Ghazni Province and Daikundi.پښتودوی همدارنګه د ځمکو غصب، اقتصادي محرومیت، او د غزني ولایت او دایکنډي په څیر سیمو څخه جبري کډوالۍ تجربه کړې.دریآنها همچنین مصادره زمین، حاشیه گذاری اقتصادی و جابجایی اجباری از مناطق مانند ولایت غزنی و دایکوندی را تجربه کرده اند.

به رسمیت شناختن و وضعیت حقوقی

مذهب شیعه برای اولین بار به عنوان یک مذهب در افغانستان در قانون اساسی تصویب شده در سال ۱۳۸۲ میلادی رسماً به رسمیت شناخته شد.EnglishThe Shia faith was officially recognized as a religion in Afghanistan for the first time in the constitution passed in 1382 SH (2003 CE).پښتوشیعه مذهب په افغانستان کې د لومړي ځل لپاره په ۱۳۸۲ هجري شمسي کال کې په تصویب شوي اساسي قانون کې په رسمي ډول د دین په توګه وپیژندل شو.دریمذهب شیعه برای اولین بار به عنوان یک مذهب در افغانستان در قانون اساسی تصویب شده در سال ۱۳۸۲ میلادی رسماً به رسمیت شناخته شد. (سال ۲۰۰۳ عیسوی)^[2]^[3] در حالیکه دین رسمی این کشور اسلام است (بسیار بیشتر مکتب فقیه حنفی)، دولت با بررسی در مورد رفتار با اقلیت های مذهبی مواجه شده است.^[2]^[6]EnglishWhile the official religion of the country is Islam (predominantly the Hanafi School of Jurisprudence), the government has faced scrutiny regarding the treatment of religious minorities.پښتو(د ۲۰۰۳ عیسوي کال) پداسې حال کې چې د هیواد رسمي مذهب اسلام دی (په عمده توګه د حنفي فقهې ښوونځی)، حکومت د مذهبي لږکیو سره د چلند په اړه د څیړنې سره مخ شوی.دری(سال ۲۰۰۳ عیسوی) در حالیکه دین رسمی این کشور اسلام است (بسیار بیشتر مکتب فقیه حنفی)، دولت با بررسی در مورد رفتار با اقلیت های مذهبی مواجه شده است. پس از تسخیر طالبان، دولت بیشتر بر اجرای فقه حنفی تمرکز کرده است تا سایر سیستم های حقوقی اسلامی.^[6]^[10]EnglishFollowing the Taliban's takeover, the government has focused more on the implementation of Hanafi jurisprudence rather than other Islamic legal systems.پښتود طالبانو ډله د نیولو وروسته، حکومت د نورو اسلامي قانوني سیسټمونو پرځای د حنفي فقهې پلي کولو باندې ډیر تمرکز کړی.دریپس از تسخیر طالبان، دولت بیشتر بر اجرای فقه حنفی تمرکز کرده است تا سایر سیستم های حقوقی اسلامی.

مراکز مذهبی و مسجد

مسلمانان شیعه در افغانستان موسسات مذهبی، اجتماعی و آموزشی مختلف را تاسیس کرده اند.^[2]EnglishShia Muslims in Afghanistan have established various religious, social, and educational institutions.پښتوپه افغانستان کې شیعه مسلمانانو بېلابېل مذهبي، ټولنیز او تعلیمي بنسټونه جوړ کړي دي.دریمسلمانان شیعه در افغانستان موسسات مذهبی، اجتماعی و آموزشی مختلف را تاسیس کرده اند. این شامل احزاب مختلف، سازمان های اجتماعی و مراکز مطالعات مذهبی و علمی است.^[2]EnglishThese include various parties, social organizations, and centers for religious and academic study.پښتوپدې کې مختلف ګوندونه، ټولنیز سازمانونه، او د مذهبي او اکاډمیک مطالعې مرکزونه شامل دي.دریاین شامل احزاب مختلف، سازمان های اجتماعی و مراکز مطالعات مذهبی و علمی است. مکان های قابل توجه مذهبی شامل عبادتگاه ها و امامزاده ها می باشند.^[2]EnglishNotable religious sites include various shrines and Imamzadehs.پښتود پام وړ مذهبي ځایونو کې مختلف زیارتونه او امامزاده شامل دي.دریمکان های قابل توجه مذهبی شامل عبادتگاه ها و امامزاده ها می باشند. در سال کابل، مسجد ابوالفضل به عنوان یکی از بزرگترین مسجد های شیعه در کشور خدمت می کند.^[1]EnglishIn Kabul, the Abul Fazl Mosque serves as one of the largest Shia mosques in the country.پښتوپه کابل کې، د ابوالفضل جومات په هیواد کې د ترټولو لوی شیعه جوماتونو په توګه خدمت کوي.دریدر سال کابل، مسجد ابوالفضل به عنوان یکی از بزرگترین مسجد های شیعه در کشور خدمت می کند.

اسلام شیعه در افغانستان

نفوذ صفوی ها و درگیری ها

جمعیت شناسی و هویت هزاره ها

به رسمیت شناختن و وضعیت حقوقی

مراکز مذهبی و مسجد

منابع