اورتاګای شخړه

د اورتاګای جغرافیایي اهمیت

اورټاټاګي یوه ټاپو ده.^[1][7] دا په پنج سیند کې موقعیت لري، کوم چې د امو دریا سرچینې سیند دی.^[5] دغه ټاپو د فرخور او ینګي قلعه ښارونو ترمنځ پروت دی.^[5] دا سیمه د افغانستان د تخار ولایت لخوا اداره کیږي.^[4]

پوځي ښکېلتیا

شخړه د ۱۹۲۵ کال په وروستیو کې اوج ته ورسېده.^[1] د ۱۹۲۵م کال د نومبر په ۲۷مه نېټه ۳۴۰ شوروي ځواکونه د اورتاګای په ټاپو کې ودرېدل.^[1] دا پوځي عمل د بسماچي غورځنګ یاغیانو لخوا شوروي خاورې ته د پرله پسې بریدونو لخوا هڅول شوی و.^[1] دغو یاغیانو دغه ټاپو د خپلو عملیاتو لپاره د یوې اډې په توګه وکاروله.^[1][8]

ډیپلوماټیکي پایلې

لویدیځ مطبوعاتو د جګړې په اړه لیوالتیا وښوده او د افغان حکومت ملاتړ یې وکړ.^[1] د دې لپاره چې د پراخې جګړې له احتمال څخه مخنیوی وشي، د شوروي مشرتابه موافقه وکړه چې د ټاپو د برخلیک په اړه پریکړه وکړي.^[1] کمیسیون په پای کې د افغانستان په ګټه پریکړه وکړه.^[1] د ۱۹۲۶ کال د فبرورۍ په ۲۸مه، شورویانو په یوه رسمي مراسمو کې دغه ټاپو افغانستان ته وسپارله.^[1]

تاریخي میراث

د اورتاګای شخړه د ۱۹۲۰ لسیزې په جریان کې د سیمې جیوپولیټیک متحرکاتو جوړولو کې د هغې رول لپاره یادونه شوې.^[2] دا د نولسمې پیړۍ په اوږدو کې د افغانستان په اړه د روسیې او انګلستان پراخه سیالي او په شلمه پیړۍ کې د شوروي مداخلې وروستي اغیزې منعکس کوي.^[6]

سرچینې

1. Urtatagai conflict: Detailed Chronology of the Event. Part of Phersu...
2. 50 Facts About Urtatagai Conflict - Facts.net
3. د اورتاتاګای شخړه (۱۹۱۳) - ويکيپېډيا
4. اورتا تاگای - ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
5. Urta Tagay - Wikipedia
6. The Soviet‐Afghan conflict of 1925–26 over the Island of Urta‐Tugai: The Journal of Slavic Military Studies: Vol 12, No 3
7. Urta Tagai (Urtatagai) Map, Weather and Photos - Afghanistan: island - Lat:37.5 and Long:69.5
8. Guadalcanal at 80: The USCG and the Island-Hopping Campaign