افغانستان اسلامي امارت (۱۹۹۶ ۲۰۰۱)

د خپل پنځه کلن شتون په جریان کې، طالبانو ډله شریعت په داسې ډول تشریح کړ چې د عامه او خصوصي ژوند بیلابیل اړخونه یې ټاکلي.^[2]^[14]EnglishDuring its five-year existence, the Taliban interpreted Sharia in a manner that dictated various aspects of public and private life.پښتود خپل پنځه کلن شتون په جریان کې، طالبانو ډله شریعت په داسې ډول تشریح کړ چې د عامه او خصوصي ژوند بیلابیل اړخونه یې ټاکلي.دریدر طول پنج سال وجود خود، طالبان شرع را به شیوه ای تفسیر کرد که جنبه های مختلف زندگی عمومی و خصوصی را تعیین می کرد. دغه غورځنګ په رسمي ډول د طالبانو د اسلامي غورځنګ په نوم هم پیژندل شوی دی.^[7]EnglishThe movement also officially identified as the Islamic Movement of Taliban.پښتودغه غورځنګ په رسمي ډول د طالبانو د اسلامي غورځنګ په نوم هم پیژندل شوی دی.دریاین جنبش همچنان رسماً به عنوان جنبش اسلامی طالبان شناخته شده است.

د طالبانو راپورته کېدل

طالبانو د یوه اسلامي امارت د جوړولو په لټه کې د یوه وسله وال غورځنګ په توګه شهرت ترلاسه کړ.^[1]EnglishThe Taliban rose to prominence as a militant movement seeking to establish an Islamic emirate.پښتوطالبانو د یوه اسلامي امارت د جوړولو په لټه کې د یوه وسله وال غورځنګ په توګه شهرت ترلاسه کړ.دریطالبان به عنوان یک جنبش جنگجو که به دنبال ایجاد یک امارت اسلامی بود، مشهور شد. دغه غورځنګ د افغانستان له شوروي وروسته د ګډوډۍ څخه راپورته شو.^[8]^[14]EnglishThe movement emerged from the chaos of post-Soviet Afghanistan.پښتودغه غورځنګ د افغانستان له شوروي وروسته د ګډوډۍ څخه راپورته شو.دریاین جنبش از هرج و مرج افغانستان پس از شوروی بوجود آمد. د دوی د حکومتدارۍ ماډل د افغانستان په ټول ملت باندې د سخت مذهبي چوکاټ د تحمیلولو په هیله کې ریښه وه.^[2]^[15]^[16]EnglishTheir governance model was rooted in a desire to impose a rigorous religious framework upon the entire nation of Afghanistan.پښتود دوی د حکومتدارۍ ماډل د افغانستان په ټول ملت باندې د سخت مذهبي چوکاټ د تحمیلولو په هیله کې ریښه وه.دریمدل حاکمیت آنها ریشه در تمایل به تحمیل یک چارچوب مذهبی سختگیرانه بر کل ملت افغانستان داشت. د داسې حکومت رامینځته کول د غورځنګ لخوا د مذهبي دندې په توګه لیدل کیده.^[9]EnglishEstablishing such a government was viewed by the movement as a religious duty.پښتود داسې حکومت رامینځته کول د غورځنګ لخوا د مذهبي دندې په توګه لیدل کیده.دریایجاد چنین حکومتی توسط این جنبش به عنوان یک وظیفه مذهبی در نظر گرفته می شد. د ۱۹۹۶ کال په سپتمبر کې په کابل کې د پخوانۍ ادارې له سقوط وروسته، خوځښت د پلازمینې کنټرول واخیست او د هیواد په پاتې برخو کې یې واک پیاوړی کول پیل کړل.^[1]^[17]EnglishFollowing the collapse of the previous administration in Kabul in September 1996, the movement seized control of the capital and began consolidating power over the rest of the country.پښتود ۱۹۹۶ کال په سپتمبر کې په کابل کې د پخوانۍ ادارې له سقوط وروسته، خوځښت د پلازمینې کنټرول واخیست او د هیواد په پاتې برخو کې یې واک پیاوړی کول پیل کړل.دریپس از سقوط دولت قبلی در سال کابل در سپتامبر ۱۹۹۶، جنبش کنترول پایتخت را به دست گرفت و شروع به تثبیت قدرت بر بقیه کشور کرد. د یو روحاني او د شوروي ضد مقاومت تجربه کونکي په مشرۍ چې د امیر المومنین په توګه خدمت کوي، خوځښت په چټکۍ سره د سیال مجاهدینو ډلو ځای په ځای کولو سره کنټرول پراخ کړ.^[8]^[10]EnglishLed by a cleric and veteran of the anti-Soviet resistance serving as amīr al-mu’minīn, the movement rapidly extended control by displacing rival mujahideen factions.پښتود یو روحاني او د شوروي ضد مقاومت تجربه کونکي په مشرۍ چې د امیر المومنین په توګه خدمت کوي، خوځښت په چټکۍ سره د سیال مجاهدینو ډلو ځای په ځای کولو سره کنټرول پراخ کړ.دریبه رهبری یک روحانی و کهنه سرباز مقاومت ضد شوروی که به عنوان امیر المومنین خدمت می کرد، این جنبش با جابجایی جناح های مجاهد رقیب، به سرعت کنترل را گسترش داد.

حکومتدارۍ او د شریعت قانون

د ۱۹۹۶ څخه تر ۲۰۰۱ پورې د افغانستان د اسلامي امارت موخې د شمالي سیمو کې د پښتون واکمنۍ سره د دولت بیا رامینځته کولو له لارې د عبدالرحمن امر بیرته راستنول وو.EnglishThe goals of the Islamic Emirate of Afghanistan during the period 1996 to 2001 were to return the order of Abdur Rahman (the Iron Emir) by the re-establishment of a state with Pashtun dominance within the northern areas.پښتود ۱۹۹۶ څخه تر ۲۰۰۱ پورې د افغانستان د اسلامي امارت موخې د شمالي سیمو کې د پښتون واکمنۍ سره د دولت بیا رامینځته کولو له لارې د عبدالرحمن امر بیرته راستنول وو.دریاهداف امارت اسلامی افغانستان در دوره ۱۹۹۶ تا ۲۰۰۱ این بود که نظم عبدالرحمن را با ایجاد مجدد یک دولت با تسلط پشتون ها در مناطق شمالی بازگرداند. (د اوسپنې امیر)^[2] رژیم هڅه کوله چې د شریعت د قانون سخت تفسیر په پلي کولو سره قانون او نظم رامینځته کړي.^[2]^[18] دا قانوني چوکاټ د ملا عمر د مذهبي فرمانونو لخوا لارښود شوی و.^[2] د امارت لپاره د وجود فلسفه د اسلامي حکومت په جوړولو باندې متمرکز وه.^[9] د حکومت موخه دا وه چې دغه مذهبي احکام د افغانستان د ټولنې په ټولو برخو کې پلي کړي.^[2]^[5]EnglishThe regime aimed to enforce these religious mandates across all spheres of Afghan society.پښتود حکومت موخه دا وه چې دغه مذهبي احکام د افغانستان د ټولنې په ټولو برخو کې پلي کړي.دریهدف رژیم این بود که این دستورات مذهبی را در تمام عرصه های جامعه افغانستان اجباری نماید. په ۱۹۹۷ کال کې د طالبانو یوه فرمان په رسمي ډول دغه هیواد د افغانستان د اسلامي امارت په نوم ونوماوه.^[11]^[19] د افغانستان اسلامي امارت په اوسني رسمي شرایطو کې د هیواد رسمي نوم پاتې دی، چې د رژیم ایډیولوژیکي بنسټونه منعکس کوي.^[3]^[4]EnglishThe Islamic Emirate of Afghanistan remains the official name of the country in current official contexts, reflecting the regime's ideological foundations.پښتود افغانستان اسلامي امارت په اوسني رسمي شرایطو کې د هیواد رسمي نوم پاتې دی، چې د رژیم ایډیولوژیکي بنسټونه منعکس کوي.دریامارت اسلامی افغانستان همچنان نام رسمی این کشور در زمینه های رسمی فعلی است که نشان دهنده بنیان های ایدئولوژیک رژیم است. هغه پوځي ښکیلتیا چې وروسته یې د متحده ایالاتو ترټولو اوږده جګړه پیژندل شوې.^[20] په خپل اوج کې، رژیم د هیواد شاوخوا ۹۰ سلنه کنټرولوله.^[1]^[10]^[11]

د شمالي ټلوالې سره شخړه

د واکمنۍ په دوره کې د افغانستان اسلامي امارت د پام وړ داخلي مخالفت سره مخ شو.EnglishDuring its period of rule, the Islamic Emirate of Afghanistan faced significant internal opposition.پښتود واکمنۍ په دوره کې د افغانستان اسلامي امارت د پام وړ داخلي مخالفت سره مخ شو.دریامارت اسلامی افغانستان در دوران حکومت خود با مخالفت های داخلی قابل توجهی روبرو شد. امارت د سختو داخلي شخړو لخوا مشخص شوی او د پاکستان او ایران په ګډون د بهرنیو هیوادونو مخالفت سره مخ شوی.^[12]EnglishThe Taliban's consolidation of power led to protracted conflicts with rival forces, most notably the Northern Alliance.پښتوامارت د سختو داخلي شخړو لخوا مشخص شوی او د پاکستان او ایران په ګډون د بهرنیو هیوادونو مخالفت سره مخ شوی.دریامارت با درگیری های شدید داخلی و مخالفت با کشورهای خارجی از جمله پاکستان و ایران مشخص می شد. د طالبانو د واک ټینګښت د سیال ځواکونو، په ځانګړي توګه د شمالي ټلوالې سره د اوږدې شخړې لامل شو.^[1]EnglishThe remaining areas in the northeast were under the control of the Northern Alliance, which was recognized as the Islamic State of Afghanistan.پښتود طالبانو د واک ټینګښت د سیال ځواکونو، په ځانګړي توګه د شمالي ټلوالې سره د اوږدې شخړې لامل شو.دریتحکیم قدرت طالبان منجر به درگیری های طولانی با نیروهای رقیب، به ویژه اتحاد شمالی شد. په شمال ختیځ کې پاتې سیمې د شمالي ټلوالې تر کنټرول لاندې وې، کوم چې د افغانستان د اسلامي دولت په توګه پیژندل شوی و.^[1]EnglishThe regime of the Islamic Emirate of Afghanistan was characterized by significant international isolation during its five-year tenure.پښتوپه شمال ختیځ کې پاتې سیمې د شمالي ټلوالې تر کنټرول لاندې وې، کوم چې د افغانستان د اسلامي دولت په توګه پیژندل شوی و.دریمناطق باقیمانده در شمال شرقی تحت کنترول ائتلاف شمالی بود که به عنوان دولت اسلامی افغانستان شناخته شد.

نړیواله انزوا

د افغانستان د اسلامي امارت رژیم د خپل پنځه کلن واکمنۍ په جریان کې د پام وړ نړیوال انزوا لخوا مشخص شوی و.^[1]EnglishBetween 1997 and 2001, only three countries recognized the Islamic Emirate of Afghanistan: Pakistan, Saudi Arabia, and the United Arab Emirates.پښتود افغانستان د اسلامي امارت رژیم د خپل پنځه کلن واکمنۍ په جریان کې د پام وړ نړیوال انزوا لخوا مشخص شوی و.دریرژیم امارت اسلامی افغانستان در دوره پنج ساله اش با انزوا بین المللی قابل توجهی مشخص شد. د ۱۹۹۷ او ۲۰۰۱ ترمینځ، یوازې درې هیوادونو د افغانستان اسلامي امارت پیژندلی: پاکستان، سعودي عربستان، او متحده عربي امارت.^[13]EnglishWhile the movement held domestic control, it was largely marginalized by the international community during the late 1990s.پښتود ۱۹۹۷ او ۲۰۰۱ ترمینځ، یوازې درې هیوادونو د افغانستان اسلامي امارت پیژندلی: پاکستان، سعودي عربستان، او متحده عربي امارت.دریبین سال های ۱۹۹۷ تا ۲۰۰۱، تنها سه کشور امارت اسلامی افغانستان را به رسمیت شناختند: پاکستان، عربستان سعودی و امارت متحده عربی. پداسې حال کې چې خوځښت کورني کنټرول درلود، دا د ۱۹۹۰ مو کلونو په وروستیو کې د نړیوالې ټولنې لخوا په لویه کچه ګوښه شوی و.^[1]EnglishInternational opposition to the regime intensified following the attacks of September 11.پښتوپداسې حال کې چې خوځښت کورني کنټرول درلود، دا د ۱۹۹۰ مو کلونو په وروستیو کې د نړیوالې ټولنې لخوا په لویه کچه ګوښه شوی و.دریدر حالیکه جنبش کنترول داخلی را در دست داشت، در اواخر دهه ۱۹۹۰ توسط جامعه بین المللی تا حد زیادی به حاشیه رانده شد. د سپتمبر د ۱۱ نیټې له بریدونو وروسته د رژیم پر وړاندې نړیوال مخالفت زور واخیست.^[1]EnglishThe Islamic Emirate of Afghanistan existed as a government until 2001.پښتود سپتمبر د ۱۱ نیټې له بریدونو وروسته د رژیم پر وړاندې نړیوال مخالفت زور واخیست.دریمخالفت بین المللی با رژیم پس از حمله های ۱۱ سپتامبر تشدید شد.

د رژیم سقوط

د افغانستان اسلامي امارت تر ۲۰۰۱ کال پورې د حکومت په توګه شتون درلود.^[1] د رژیم د حکومت دوره په ۲۰۰۱ کې د سیمه ایز او نړیوال سیاسي منظرې کې د لوی بدلون وروسته پای ته ورسیده.^[1]^[6]EnglishThe regime's period of governance concluded following a major shift in the regional and international political landscape in 2001.پښتود رژیم د حکومت دوره په ۲۰۰۱ کې د سیمه ایز او نړیوال سیاسي منظرې کې د لوی بدلون وروسته پای ته ورسیده.دریدوره حکومت رژیم پس از یک تغییر عمده در چشم انداز سیاسی منطقه ای و بین المللی در سال ۲۰۰۱ به پایان رسید. د افغانستان د اسلامي امارت سقوط د افغانستان د انتقالي اسلامي دولت د رامنځته کیدو لامل شو.^[21] دا لیږد په افغانستان کې د جګړې (۲۰۰۱ تر ۲۰۲۱) پیل او د طالبانو د پاڅون پیل په نښه کړ.^[21]^[22]